ਹਰੀਸ਼ੰਕਰ ਪਰਸਾਈ - Harishankar Parsai

ਹਰੀਸ਼ੰਕਰ ਪਰਸਾਈ (੨੨ ਅਗਸਤ ੧੯੨੨ - ੧੦ ਅਗਸਤ ੧੯੯੫) ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਿੰਦੀ ਲੇਖਕ ਅਤੇ ਵਿਅੰਗਕਾਰ ਸਨ । ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਨਮ ਜਮਾਨੀ, ਹੋਸ਼ੰਗਾਬਾਦ, ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ (ਭਾਰਤ) ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ ਸੀ । ਉਹ ਹਿੰਦੀ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਰਚਨਾਕਾਰ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵਿਅੰਗ ਨੂੰ ਵਿਧਾ ਦਾ ਦਰਜਾ ਦਵਾਇਆ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਹਲਕੇ-ਫੁਲਕੇ ਮਨੋਰੰਜਨ ਦੇ ਦਾਇਰੇ ਵਿੱਚੋਂ ਕੱਢ ਕੇ ਸਮਾਜ ਦੇ ਵਿਆਪਕ ਪ੍ਰਸ਼ਨਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ । ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਵਿਅੰਗ ਰਚਨਾਵਾਂ ਪਾਠਕਾਂ ਨੂੰ ਕੇਵਲ ਗੁਦਗੁਦੀ ਹੀ ਪੈਦਾ ਨਹੀਂ ਕਰਦੀਆਂ, ਸਗੋਂ ਸਮਾਜਿਕ ਯਥਾਰਥ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਖੜ੍ਹਾ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ । ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਿਅੰਗ ਪੁਸਤਕ ‘ਵਿਕਲਾਂਗ ਸ਼ਰਧਾ ਕਾ ਦੌਰ’ ਲਈ ੧੯੮੨ ਵਿੱਚ ਸਾਹਿਤ ਅਕਾਦਮੀ ਅਵਾਰਡ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ।

ਕਹਾਣੀ ਸੰਗ੍ਰਹਿ: ‘ਹੰਸਤੇ ਹੈਂ ਰੋਤੇ ਹੈਂ’, ‘ਜੈਸੇ ਉਨਕੇ ਦਿਨ ਫਿਰੇ’

ਨਾਵਲ: ‘ਰਾਨੀ ਨਾਗਫਨੀ ਕੀ ਕਹਾਨੀ’, ‘ਤਟ ਕੀ ਖੋਜ’

ਲੇਖ ਸੰਗ੍ਰਹਿ: ‘ਤਬ ਕੀ ਬਾਤ ਔਰ ਥੀ’, ‘ਭੂਤ ਕੇ ਪਾਂਵ ਪੀਛੇ’, ‘ਬੇਇਮਾਨੀ ਕੀ ਪਰਤ’, ‘ਵੈਸ਼ਣਵ ਕੀ ਫਿਸਲਨ’, ‘ਪਗਡੰਡੀਆਂ ਕਾ ਜਮਾਨਾ’, ‘ਸ਼ਿਕਾਯਤ ਮੁਝੇ ਭੀ ਹੈ’, ‘ਸਦਾਚਾਰ ਕਾ ਤਾਬੀਜ’, ‘ਵਿਕਲਾਂਗ ਸ਼ਰਧਾ ਕਾ ਦੌਰ’, ‘ਤੁਲਸੀਦਾਸ ਚੰਦਨ ਘਿਸੈਂ’, ‘ਹਮ ਏਕ ਉਮ੍ਰ ਸੇ ਵਾਕਿਫ ਹੈਂ’